Westland Metaalbewerking
Lassen RVS
Lassen RVS met beheerste warmte, van stevige plaat tot dunwandig 0,5 millimeter
Lassen RVS draait minder om kracht en meer om beheersing, want roestvast staal reageert gevoelig op te veel warmte. Het materiaal geleidt warmte slecht, zet flink uit en verkleurt zichtbaar als de las te heet wordt of te veel met lucht in aanraking komt. Op deze pagina bespreken wij de techniek achter het lassen van RVS: waarom warmte-inbreng zo belangrijk is, wat aanloopkleuren precies zijn en waarom lassers in het algemeen formeergas gebruiken aan de achterkant van een naad. Ook gaan wij in op dunwandig RVS tot 0,5 millimeter, dat wij met TIG lassen. Dat is werk dat veel andere partijen laten liggen. Wij lassen al ruim twintig jaar, met TIG als specialiteit, en merken dat een goed begrip van het materiaal meer oplevert dan een zware lasboog.
- 20+ jaar ervaring
- 1000+ projecten afgeleverd
- Staal, RVS en aluminium
Onze aanpak
Warmte-inbreng bij lassen RVS en waarom minder vaak beter is
Bij lassen RVS is de warmte-inbreng de belangrijkste knop om aan te draaien. Austenitisch roestvast staal, de meest gebruikte soort, geleidt warmte ongeveer drie keer zo slecht als gewoon staal. De warmte blijft daardoor dicht bij de naad hangen in plaats van weg te stromen. Dat klinkt handig, maar het betekent ook dat de lasplek en de zone ernaast langer heet blijven. Tegelijk zet RVS ongeveer anderhalf keer zo sterk uit als gewoon staal, wat bij afkoelen meer krimp en meer vervorming geeft.
Te veel warmte heeft ook metallurgische gevolgen. Wanneer RVS lang in een temperatuurgebied van ruwweg vierhonderdvijftig tot achthonderdvijftig graden blijft, kan chroom in het materiaal zich binden aan koolstof. Dat chroom is dan niet meer beschikbaar voor de beschermende laag die RVS roestvast maakt. Rond de las kan zo een zone ontstaan die gevoeliger is voor corrosie. Moderne RVS-soorten met weinig koolstof zijn daar minder gevoelig voor, maar het principe blijft: niet langer heet dan nodig.
In de praktijk betekent dat bij het lassen van RVS in het algemeen: een zo laag mogelijke stroom die nog een goede doorlassing geeft, een vlotte voortloopsnelheid en geen onnodig brede of dikke naden. Bij meerdere lagen laat een lasser het materiaal tussendoor wat afkoelen. Dat kost iets meer tijd, maar het resultaat is een naad die minder verkleurt, minder vervormt en beter bestand blijft tegen corrosie. Wij werken precies waar dat nodig is en niet waar het niet nodig is.
Waarom Westland Metaalbewerking
Aanloopkleuren bij lassen RVS en wat ze vertellen
Wie naar een naad kijkt na het lassen van RVS, ziet vaak een regenboog aan kleuren naast de las. Dat zijn aanloopkleuren. Ze ontstaan doordat het hete metaal reageert met zuurstof uit de lucht en een dun oxidelaagje vormt. De kleur hangt af van de dikte van dat laagje, en die dikte hangt weer af van hoe heet het materiaal werd en hoe lang het onbeschermd aan de lucht blootstond. Een lichte strokleur wijst op een dun laagje, blauw en paars op een dikkere oxidelaag, en grijs of zwart op flinke oxidatie.
Aanloopkleuren zijn meer dan een cosmetisch probleem. RVS dankt zijn corrosiebestendigheid aan een onzichtbare, zelfherstellende laag rijk aan chroomoxide. Bij het ontstaan van aanloopkleuren wordt chroom uit de bovenste laag van het metaal in die gekleurde oxide opgenomen. Direct daaronder blijft een laagje achter met minder chroom, dat minder goed beschermd is. In een droge binnenomgeving merk je daar vaak weinig van, maar bij vocht, zout of reinigingsmiddelen kan juist op die plek roest ontstaan.
De kleuren zijn voor een lasser dus ook een soort verslag. Een naad met alleen lichte kleuren is in het algemeen goed afgeschermd en niet te heet gelast. Donkere of grijze zones wijzen op te veel warmte of te weinig gasbescherming. Aanloopkleuren kunnen na het lassen worden verwijderd, mechanisch of chemisch. Stralen haalt warmteverkleuring weg, en die bewerking kunnen wij voor u laten verzorgen. Beter is natuurlijk om ze zo veel mogelijk te voorkomen.
Specialisme
Formeergas bij lassen RVS en de achterkant van de naad
Bij lassen RVS is de voorkant van de naad goed beschermd door het beschermgas uit de lastoorts. De achterkant van de naad, de kant waar de las doorkomt, is dat niet vanzelf. Bij een plaat of pijp die volledig wordt doorgelast, komt het hete metaal aan die kant gewoon in contact met de lucht. Het gevolg is sterke oxidatie aan de binnenzijde, soms zo erg dat er een ruw, korrelig oppervlak ontstaat dat in de vakwereld suikeren wordt genoemd.
Daarom wordt in het algemeen formeergas gebruikt. Dat is een beschermgas dat aan de achterkant van de naad wordt aangebracht, bijvoorbeeld door een pijp aan beide uiteinden af te sluiten en er gas doorheen te laten stromen. Veelgebruikte formeergassen zijn argon of een mengsel van stikstof en waterstof, afhankelijk van het materiaal. Het gas verdrijft de zuurstof, zodat de binnenkant van de naad net zo netjes blijft als de buitenkant. Hoe lang er vooraf moet worden gespoeld, hangt af van het volume dat gevuld moet worden.
Formeren is vooral belangrijk bij leidingen en tanks waar vloeistoffen doorheen gaan, bijvoorbeeld in de voedingsmiddelenindustrie, waar een gladde en schone binnenkant nodig is om vuil en bacteriën geen kans te geven. Bij een naad waarvan de achterkant later niet in contact komt met vocht of product, is het minder kritisch. Welke bescherming nodig is, hangt dus af van de toepassing. Vertel ons daarom altijd waar uw RVS onderdeel voor gebruikt wordt, dan bespreken wij wat nodig is.
Werkwijze
Dunwandig lassen RVS tot 0,5 millimeter met TIG
Het lassen van dunwandig RVS is een vak apart, en precies daar ligt onze specialiteit. Wij lassen RVS met TIG tot een wanddikte van 0,5 millimeter. Bij zulk dun materiaal is de marge tussen niet goed doorgelast en een gat in het werkstuk heel klein. Omdat RVS de warmte slecht afvoert, hoopt die zich snel op en brandt het materiaal al door voordat je het goed ziet aankomen. Veel andere partijen laten dit werk daarom liggen of stellen voor om het te solderen.
TIG is voor dun RVS in het algemeen het meest geschikte proces. De warmte is fijn te regelen, de lasser voegt het toevoegmateriaal apart toe of laat het helemaal weg, en de boog is klein en goed te richten. Daardoor blijft de warmte-inbreng beperkt en is de naad precies te plaatsen. Dat vraagt wel een rustige hand en een goede pasvorm, want bij 0,5 millimeter wanddikte is er geen ruimte om een grote spleet met extra materiaal op te vullen.
Wij hebben meegemaakt dat een klant een onderdeel wilde laten solderen omdat het te dun zou zijn om te lassen. Wij hebben het alsnog gelast, met een beter resultaat dan solderen had opgeleverd. Dat betekent niet dat lassen altijd de betere keuze is, want soms passen de materialen of de vorm beter bij hardsolderen, en dat doen wij ook. Heeft u dunwandig RVS dat gelast moet worden, stuur dan een tekening of foto met de wanddikte erbij, dan geven wij eerlijk aan wat haalbaar is.
Lees ook: RVS lassen en RVS laten lassen.
Diensten
Metaalbewerking van ontwerp tot montage
Wij bewerken staal, RVS en aluminium, en daarnaast regelmatig koper, messing en kunststoffen. Bekijk hieronder een greep uit onze diensten.
Ervaringen
Wat klanten over ons zeggen
-
Westland Metaalbewerking is een echte aanrader! Of het nu gaat om complexe constructies of eenvoudige onderdelen, zij weten alles vakkundig en nauwkeurig te realiseren.
Jesse Olsthoorn
Wij werken al jaren samen met Mike Zwinkels en zijn team van Westland Metaalbewerking voor diverse projecten, zowel grote als kleine. En keer op keer bewijst dit bedrijf een... lees meer
Sebastiaan Zwinkels
-
Zeer tevreden met onze proffesionele , industriele keuken , speciaal voor het vervaardigen van massage olie en balsems!Super bedankt voor jullie meedenken en service !! Toco Tholin BV Naaldwijk.
Ciska Bosman Van Riet
Mike denkt met je mee en levert maatwerk. Hij is heel inventief en creatief en oplossingsgericht!
Dorine Visser
-
Goed bedrijf! Helpt je snel en is geen klus te gek. Zeker aan te raden
Nick vd Kleij
Beste peer die Mike, denkt met je mee en staat snel voor je klaar. Man met 2 rechterhanden.
Stefan Boelie
-
Had even een snelle spoedklus en kon direct langskomen. Mooi werk afgeleverd en een meer dan schappelijke prijs !
Rick Buddingh
Super fijn service. Mooi maatwerk en creatief met het zoeken naar oplossingen. Aanrader.
Renske
FAQ
Veelgestelde vragen over lassen RVS
Waarom vervormt RVS bij het lassen meer dan gewoon staal?
Dat komt door twee eigenschappen die samen optreden. Austenitisch RVS zet bij verwarmen ongeveer anderhalf keer zo sterk uit als gewoon staal, en het krimpt bij afkoelen dus ook meer. Daarnaast geleidt RVS warmte veel slechter. De warmte blijft geconcentreerd rond de naad, waardoor daar een groot temperatuurverschil ontstaat met de rest van het werkstuk. Dat verschil zorgt voor spanningen die het materiaal laten trekken en golven. Vooral dunne platen en lange naden zijn gevoelig. Een lage warmte-inbreng, goed hechten en een doordachte lasvolgorde beperken de vervorming. Helemaal voorkomen lukt bij RVS zelden, maar met ervaring blijft het goed binnen de perken.
Zijn aanloopkleuren na lassen RVS schadelijk?
Ze kunnen schadelijk zijn, afhankelijk van de kleur en de omgeving. Aanloopkleuren zijn een oxidelaagje dat ontstaat wanneer heet RVS met zuurstof reageert. Daarbij wordt chroom uit het oppervlak opgenomen, waardoor de laag eronder minder goed beschermd is tegen corrosie. Lichte strokleuren zijn in de meeste droge toepassingen geen groot probleem. Donkere blauwe, grijze of zwarte verkleuring verdient meer aandacht, zeker bij contact met vocht, zout, chloride of reinigingsmiddelen. In de voedingsmiddelenindustrie of buiten aan zee is het verwijderen van aanloopkleuren in het algemeen verstandig. Binnen, in een droge constructie, is het vaak vooral een kwestie van uiterlijk.
Hoe worden aanloopkleuren na het lassen van RVS verwijderd?
Er zijn in het algemeen twee routes: mechanisch en chemisch. Mechanisch betekent schuren, borstelen of stralen. Stralen haalt warmteverkleuring goed weg en geeft een egaal oppervlak. Die bewerking kunnen wij voor u laten verzorgen. Belangrijk bij mechanisch reinigen is dat er geen gereedschap wordt gebruikt dat eerder op gewoon staal is gebruikt, want ingewreven staaldeeltjes gaan op RVS later roesten. Chemisch reinigen gebeurt met beitsmiddelen, die de oxidelaag en het chroomarme laagje eronder oplossen. Daarna herstelt de beschermende laag zich vanzelf in contact met lucht. Welke methode past, hangt af van de gewenste uitstraling en de toepassing van het onderdeel.
Wat is formeergas en wanneer is het nodig bij lassen RVS?
Formeergas is een beschermgas dat bij het lassen aan de achterkant van de naad wordt aangebracht. Het beschermgas uit de toorts schermt alleen de voorkant af. Wanneer een naad volledig doorlast, komt de achterkant ook heet in contact met lucht en oxideert die sterk. Door die ruimte te vullen met formeergas, blijft de binnenzijde schoon. In het algemeen worden argon of mengsels van stikstof en waterstof gebruikt. Formeren is vooral belangrijk bij leidingen, tanks en installaties waar vloeistof of product langs de binnenkant stroomt, zoals in de voedingsmiddelenindustrie. Bij een hoeklas aan een frame, waarvan de achterkant niet bereikbaar is voor vocht, is het vaak niet nodig.
Kan lassen RVS roestvorming veroorzaken?
Lassen kan de corrosiebestendigheid van RVS plaatselijk verlagen, en dan kan er rond de naad roest ontstaan. Dat gebeurt meestal door een van drie oorzaken. De eerste is zware aanloopkleur, waardoor het oppervlak minder chroom bevat. De tweede is te lang te heet lassen, waardoor chroom zich aan koolstof bindt. De derde is vervuiling met staaldeeltjes, bijvoorbeeld van een slijpschijf of borstel die eerder op gewoon staal is gebruikt. Door beheerst te lassen, gescheiden gereedschap te gebruiken en aanloopkleuren waar nodig te verwijderen, blijft RVS roestvast. De juiste RVS-soort kiezen voor de omgeving speelt daarbij natuurlijk ook mee.
Hoe dun kan RVS gelast worden?
Wij lassen RVS met TIG tot een wanddikte van 0,5 millimeter. Dat is dunner dan veel andere werkplaatsen aandurven. Hoe dunner het materiaal, hoe kleiner de marge tussen een goede las en doorbranden, zeker bij RVS, dat warmte slecht afvoert. Bij zulk dun werk zijn een goede pasvorm, schone delen en een zeer beheerste warmte-inbreng nodig. Grote spleten zijn bij dunwandig materiaal nauwelijks te overbruggen. Ook de vorm van het werkstuk speelt mee, want een kleine buis gedraagt zich anders dan een grote dunne plaat. Stuur bij twijfel een tekening of foto met de wanddikte. Dan geven wij eerlijk aan of lassen haalbaar is.
Is dun RVS beter te lassen of te solderen?
Dat hangt af van de toepassing. Veel mensen denken dat dun RVS altijd gesoldeerd moet worden omdat het te dun is om te lassen. Met TIG is dun RVS tot 0,5 millimeter echter goed te lassen. Wij hebben zelfs werk gelast dat een klant eerst wilde laten solderen, met een beter resultaat. Hardsolderen heeft wel zijn eigen voordelen, bijvoorbeeld bij het verbinden van RVS met messing of koper, of wanneer er een nauwe spleet over een groot oppervlak moet worden gevuld. Wij doen allebei, dus wij hebben geen belang bij de ene of de andere keuze. Wij kijken welke verbinding voor uw onderdeel het beste werkt.
Kan RVS aan gewoon staal gelast worden?
Ja, RVS en gewoon staal kunnen aan elkaar worden gelast. Dat is een veelvoorkomende combinatie, bijvoorbeeld wanneer een RVS onderdeel aan een stalen frame moet worden bevestigd. Er zijn wel aandachtspunten. In het algemeen wordt een toevoegmateriaal gekozen dat geschikt is voor verschillende soorten staal, zodat de las niet bros wordt. Daarnaast is de verbinding aan de stalen kant niet roestvast. Het staal moet dus tegen corrosie beschermd worden, bijvoorbeeld met een coating. Ook kan bij contact met vocht galvanische corrosie optreden tussen de twee metalen. Wij denken graag mee over de beste oplossing voor uw constructie.
Contact
Heeft u een project in gedachten? Wij denken graag met u mee.
Neem vrijblijvend contact op voor advies of een offerte op maat.