Westland Metaalbewerking
Aluminium soldeer
Aluminium soldeer vraagt om een werkwijze met heel weinig speelruimte
Aluminium soldeer is een aparte categorie soldeer, bedoeld voor een metaal dat zich slecht laat solderen. Wie het ooit heeft geprobeerd, weet dat het soldeer vaak niet wil hechten en als een bolletje op het oppervlak blijft liggen, of dat het werkstuk ineens zelf begint te zakken. Dat heeft twee oorzaken die in de natuurkunde van aluminium zitten: een taaie oxidehuid die zich binnen een oogwenk opnieuw vormt, en een smeltpunt dat heel dicht bij de temperatuur ligt waarop het soldeer vloeit. Op deze pagina leggen wij als werkplaats met ruim twintig jaar ervaring uit wat aluminium soldeer in het algemeen is, waarom het werken ermee zo weinig marge laat en wanneer lassen de verstandiger route is. Het is algemene uitleg, geen productadvies, want wij beoordelen elk aluminium onderdeel liever eerst zelf.
- 20+ jaar ervaring
- 1000+ projecten afgeleverd
- Staal, RVS en aluminium
Onze aanpak
Wat aluminium soldeer is en waarin het verschilt van gewoon soldeer
Onder aluminium soldeer vallen in het algemeen twee groepen. Aan de ene kant zijn er zachte soorten op basis van tin en zink, die bij relatief lage temperatuur smelten en vooral voor kleine reparaties en dunne delen bedoeld zijn. Aan de andere kant staan de harde soorten, meestal legeringen van aluminium met silicium, die veel heter worden en een sterkere verbinding geven. Beide groepen bestaan omdat gewoon soldeer, zoals tinsoldeer voor elektronica of het zilversoldeer dat wij dagelijks op messing en koper gebruiken, op aluminium niet goed hecht of een verkeerde combinatie van temperaturen oplevert.
Het grote verschil met gewoon soldeer zit niet alleen in de samenstelling, maar in wat eromheen nodig is. Aluminium soldeer werkt vrijwel altijd samen met een flux die specifiek voor aluminium is gemaakt, of de flux zit al in de draad of staaf verwerkt. Die flux moet veel meer doen dan bij koper. Hij moet het oxide echt openbreken en voorkomen dat het terugkomt zolang het soldeer nog niet gevloeid is. Na afloop zijn de resten bovendien vaak agressief voor het metaal, zodat grondig schoonmaken geen luxe is.
Voor de lezer die een product zoekt, is het eerlijke verhaal dat de naam aluminium soldeer veel belooft. Een staaf die op internet wordt aangeprezen als eenvoudig, werkt in de praktijk alleen als het oppervlak schoon is, de warmte gelijkmatig wordt ingebracht en de verbinding niet te zwaar belast wordt. Wij werken standaard met zilversoldeer van vijfenvijftig procent zilver op andere metalen en claimen hier geen vast aluminium soldeer. Wat wij wel doen, is per onderdeel kijken welke verbindingsmethode het beste resultaat geeft.
Waarom Westland Metaalbewerking
De oxidehuid, de grootste hindernis voor aluminium soldeer
Aluminium reageert direct met zuurstof uit de lucht. Binnen een fractie van een seconde na schuren of borstelen ligt er alweer een dun laagje aluminiumoxide op het oppervlak. Dat laagje beschermt het metaal uitstekend tegen corrosie en is precies de reden dat aluminium buiten zo lang meegaat. Voor aluminium soldeer is het echter een muur. Soldeer hecht alleen op blank metaal, en het oxide laat het soldeer niet door, hoe mooi het ook smelt.
Daar komt bij dat dit oxide pas bij ruim tweeduizend graden smelt, terwijl het aluminium eronder rond zeshonderdzestig graden al vloeibaar wordt. Je kunt de huid dus niet wegstoken zonder het werkstuk zelf te vernietigen. De oplossing zit daarom in chemie of mechaniek. Aluminiumflux lost het oxide op of breekt het open, en bij sommige zachte soorten wordt het oxide met een borstel of kras onder het gesmolten soldeer weggewreven. Beide methoden vragen om een schoon, vetvrij oppervlak en om snel werken, want elke seconde lucht betekent nieuwe oxidevorming.
In een werkplaats merk je dat vooral aan de voorbereiding. Waar wij bij messing en koper de flux eerst wit zien worden, zien smelten en donker zien kleuren voordat wij een druppeltje soldeer opleggen, geeft aluminium veel minder visuele signalen. Het metaal verkleurt nauwelijks als het warm wordt. Wie gewend is om temperatuur op gevoel en ervaring in te schatten, mist bij aluminium dus een deel van de aanwijzingen. Dat maakt de oxidehuid niet alleen een chemisch probleem, maar ook een kwestie van zicht en timing.
Specialisme
Waarom aluminium soldeer smelt vlak onder het smeltpunt van aluminium
Het tweede probleem van aluminium soldeer is de temperatuur. Zuiver aluminium smelt rond zeshonderdzestig graden en veel legeringen al eerder, soms ruim onder de zeshonderd graden. Hard aluminium soldeer op basis van aluminium en silicium vloeit in het algemeen tussen ongeveer vijfhonderdvijfenzeventig en zeshonderd graden. Tussen het moment dat het soldeer vloeit en het moment dat het werkstuk zelf begint te smelten, zit dan maar enkele tientallen graden. Bij staal of koper is die marge honderden graden.
Die krappe marge heeft gevolgen die u in het eindresultaat terugziet. Aluminium geleidt warmte uitzonderlijk goed, waardoor de warmte snel wegtrekt van de plek waar u hem nodig heeft. De neiging is dan om harder te stoken, en precies op dat moment zakt een dunne rand of hoek in. Bij een dik blok gebeurt het omgekeerde: het duurt lang voordat de naad heet genoeg is, terwijl dunnere delen verderop al te warm worden. Een vlam die op koper prima werkt, is op aluminium dus snel te grof.
Zachte aluminium soldeersoorten omzeilen dat probleem door veel lager te smelten, vaak rond de vierhonderd graden of lager. Het werkstuk blijft dan ver van zijn smeltpunt, maar de verbinding is duidelijk minder sterk en de corrosiebestendigheid kan tegenvallen, zeker in vochtige omgevingen. U ruilt veiligheid bij het verwarmen dus in tegen sterkte. Voor een sierstuk of een lichte reparatie kan dat acceptabel zijn. Voor een onderdeel dat trillingen, druk of gewicht moet opvangen, is het meestal niet de keuze die wij zouden adviseren.
Werkwijze
Wanneer lassen beter werkt dan aluminium soldeer
Omdat aluminium soldeer zo weinig speelruimte biedt, kiezen wij bij aluminium in de regel voor lassen. Met TIG en MIG smelten wij het aluminium zelf aan elkaar, waardoor de verbinding uit hetzelfde materiaal bestaat en de sterkte dicht bij die van het basismateriaal komt. TIG is onze specialiteit, en juist bij aluminium helpt dat, omdat de warmte daarmee zeer gericht in te brengen is. Het oxide blijft ook bij lassen een aandachtspunt, maar het lasproces is erop ingericht om daarmee om te gaan.
Lassen is beter wanneer twee aluminium delen een constructieve functie hebben, wanneer de verbinding belast wordt of wanneer er een lange naad moet komen. Denk aan frames, beugels, bakken en houders. Ook bij onderdelen die buiten staan of met vocht in aanraking komen, geven wij de voorkeur aan een las, omdat er dan geen ander metaal in de naad zit dat anders op het weer reageert. Het werkstuk moet wel lasbaar zijn: sommige gegoten aluminium delen zijn lastig, en dat bekijken wij per stuk.
Solderen blijft interessant wanneer twee metalen zich niet aan elkaar laten lassen. Staal en aluminium zijn daarvan het bekende voorbeeld, want die combinatie is niet te lassen en dan is solderen de route. Ook daar geldt dat wij geen standaard aluminium soldeer beloven, maar eerst de materialen, afmetingen en belasting willen kennen. Stuur ons een tekening of een foto met de afmetingen, vertel waar het onderdeel voor dient en wij adviseren welke verbinding het meest oplevert.
Lees ook: Aluminium solderen en Kun je aluminium solderen.
Diensten
Metaalbewerking van ontwerp tot montage
Wij bewerken staal, RVS en aluminium, en daarnaast regelmatig koper, messing en kunststoffen. Bekijk hieronder een greep uit onze diensten.
Ervaringen
Wat klanten over ons zeggen
-
Westland Metaalbewerking is een echte aanrader! Of het nu gaat om complexe constructies of eenvoudige onderdelen, zij weten alles vakkundig en nauwkeurig te realiseren.
Jesse Olsthoorn
Wij werken al jaren samen met Mike Zwinkels en zijn team van Westland Metaalbewerking voor diverse projecten, zowel grote als kleine. En keer op keer bewijst dit bedrijf een... lees meer
Sebastiaan Zwinkels
-
Zeer tevreden met onze proffesionele , industriele keuken , speciaal voor het vervaardigen van massage olie en balsems!Super bedankt voor jullie meedenken en service !! Toco Tholin BV Naaldwijk.
Ciska Bosman Van Riet
Mike denkt met je mee en levert maatwerk. Hij is heel inventief en creatief en oplossingsgericht!
Dorine Visser
-
Goed bedrijf! Helpt je snel en is geen klus te gek. Zeker aan te raden
Nick vd Kleij
Beste peer die Mike, denkt met je mee en staat snel voor je klaar. Man met 2 rechterhanden.
Stefan Boelie
-
Had even een snelle spoedklus en kon direct langskomen. Mooi werk afgeleverd en een meer dan schappelijke prijs !
Rick Buddingh
Super fijn service. Mooi maatwerk en creatief met het zoeken naar oplossingen. Aanrader.
Renske
FAQ
Veelgestelde vragen over aluminium soldeer
Kan ik met gewoon tinsoldeer aluminium solderen?
In het algemeen niet. Tinsoldeer voor elektronica of loodgieterswerk hecht niet op aluminium, omdat de oxidehuid het soldeer tegenhoudt. De gewone flux die daarbij hoort, is niet sterk genoeg om dat oxide op te lossen. Het resultaat is een bolletje soldeer dat los op het oppervlak ligt of er na afkoelen zo afvalt. Er bestaan wel zachte soldeersoorten die voor aluminium zijn samengesteld, vaak op basis van zink, maar die gebruikt u met een eigen flux of met een techniek waarbij u het oxide wegkrast. Ook dan is de verbinding vooral geschikt voor lichte toepassingen. Voor iets dat belast wordt, raden wij een andere methode aan. Twijfelt u, stuur dan een foto en wij kijken mee.
Waarom is er speciale flux nodig bij aluminium soldeer?
Omdat aluminium een oxidehuid heeft die veel taaier is dan die van koper of messing. Gewone flux breekt dat oxide niet open, waardoor het soldeer geen contact maakt met het blanke metaal. Aluminiumflux is chemisch agressiever en is gemaakt om het oxide op te lossen en tijdelijk weg te houden. Dat werkt alleen binnen een bepaald temperatuurgebied, dus de flux moet passen bij het soldeer dat u gebruikt. Na het solderen blijven er resten achter die het aluminium kunnen aantasten als ze blijven zitten. Grondig schoonmaken hoort er daarom altijd bij. Bij ons worden fluxresten sowieso na elk soldeerwerk verwijderd, bij aluminium is dat nog belangrijker.
Hoe sterk is een verbinding met aluminium soldeer?
Dat hangt sterk af van de soort. Harde aluminium soldeersoorten op basis van aluminium en silicium kunnen een behoorlijke verbinding geven, mits de spleet klopt, het oppervlak schoon is en het soldeer volledig in de naad is getrokken. In de industrie wordt zo bijvoorbeeld gewerkt aan radiatoren en warmtewisselaars, met gecontroleerde processen. Zachte soorten zijn duidelijk zwakker en lenen zich vooral voor lichte reparaties. Een las in aluminium komt in sterkte meestal dichter bij het basismateriaal. Belangrijker dan de soldeersoort is vaak de vraag hoe het onderdeel belast wordt. Bij trillingen, wisselende temperaturen of druk bekijken wij eerst of lassen niet de betere keuze is.
Kan ons zilversoldeer ook op aluminium gebruikt worden?
In de regel niet. Ons standaard zilversoldeer met vijfenvijftig procent zilver is een uitstekende allrounder voor messing, koper, brons, staal en RVS. Het heeft van onze soorten de laagste smelttemperatuur, maar die ligt nog altijd te dicht bij het smeltpunt van aluminium om daar met een gerust hart mee te werken. Bovendien is de flux die wij daarbij gebruiken niet bedoeld voor aluminiumoxide. Het risico is dat het aluminium eerder zakt dan het soldeer netjes vloeit. Daarom claimen wij niet dat wij aluminium met ons zilversoldeer verbinden. Bij een aluminium onderdeel kijken wij eerst of lassen mogelijk is, en bij combinaties met andere metalen bekijken wij de opdracht apart.
Werkt aluminium soldeer op gegoten aluminium?
Gegoten aluminium is een lastig geval, zowel voor solderen als voor lassen. Gietstukken bevatten vaak veel silicium en soms kleine insluitingen van lucht of vuil. Het smeltpunt van zo’n legering ligt lager dan dat van zuiver aluminium, waardoor de marge met aluminium soldeer nog kleiner wordt. Oude gietstukken hebben daarnaast vaak olie of vuil in de poriën zitten, wat bij verwarmen naar boven komt. Grondig schoonmaken is dan de eerste stap, en bij tweedehands onderdelen extra belangrijk. Of een gegoten aluminium deel te repareren is, zien wij pas als wij het voor ons hebben. Soms lukt het goed, soms is een nieuw onderdeel verstandiger.
Kan aluminium met aluminium soldeer aan staal verbonden worden?
Staal en aluminium laten zich niet aan elkaar lassen, dus bij die combinatie is solderen de route. Het is wel een verbinding waar veel bij komt kijken. Beide metalen zetten anders uit bij warmte, en tussen staal en aluminium kunnen in het algemeen brosse verbindingen ontstaan als het te heet wordt of te lang duurt. De keuze van soldeer en flux, de spleet en de manier van verwarmen bepalen dan of het resultaat bruikbaar is. Wij beloven hier geen standaard aluminium soldeer, maar kijken per opdracht naar materialen, afmetingen en belasting. Stuur ons een tekening met afmetingen en vertel waar het onderdeel voor dient, dan geven wij eerlijk aan wat haalbaar is.
Is lassen altijd de betere keuze dan aluminium soldeer?
Niet altijd, maar bij aluminium wel vaak. Een las bestaat uit hetzelfde materiaal als het werkstuk, is meestal sterker en heeft geen ander metaal in de naad dat anders kan corroderen. Voor frames, beugels, bakken en onderdelen die belast worden, kiezen wij daarom bij voorkeur voor TIG of MIG lassen. Solderen heeft voordelen wanneer twee metalen niet samen te lassen zijn, zoals staal en aluminium. Ook bij heel kleine of complexe delen kan het in het algemeen een optie zijn. Het blijft een afweging per onderdeel. Wij werken precies waar het nodig is, en een duurdere of lastigere techniek kiezen zonder reden levert u niets op.
Wat heeft u nodig als u een aluminium onderdeel wilt laten beoordelen?
Het meest helpt een tekening met afmetingen, meestal als pdf, of anders duidelijke foto’s met maten erbij. Vertel ons welke aluminium legering het is als u dat weet, of het gegoten of gewalst materiaal is en welke delen aan elkaar moeten. Geef ook aan hoe het onderdeel belast wordt en of het buiten of in vocht komt te staan. Bij een reparatie is het handig om te weten of er kunststof onderdelen dichtbij zitten die geen warmte verdragen. Wilt u een nabehandeling, zoals stralen of poedercoaten, dan horen wij dat graag vooraf. Mail ons of bel op werkdagen tussen acht en vijf uur, dan vragen wij door tot wij genoeg weten.
Contact
Heeft u een project in gedachten? Wij denken graag met u mee.
Neem vrijblijvend contact op voor advies of een offerte op maat.